Tượng Đức Thánh TRẦN HƯNG ĐẠO

 

 

Đây là tượng của Đức Thánh TRẦN HƯNG ĐẠO, ở Cầu Đá, Nha Trang, được dựng lên năm 1973. Tượng này là sáng tác của bạn Nguyễn Hữu Tưởng, cựu học sinh Mạc Đĩnh Chi niên khóa 1964-1971.

 

 

 

 

Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn

 



I - Lược-Sử

Hưng-Đạo Đại-Vương sinh năm 1237, tên húy là Quốc-Tuấn, con của An-Sinh-Vương Trần-Liễu và công chúa Lư-Thị-Nguyệt (Thuận-Thiên công-chúa). Cháu ruột vua Trần-Thái Tông ( Trần-Cảnh ). Ngài đặt quyền-lợi xă-tắc lên trên mối tư thù và là vị đại anh-hùng đă có công 3 lần đánh đuổi giặc Nguyên-Mông, được vua phong tước Hưng-Đạo Đại-Vương. Ngài mất ngày 20 tháng 08 năm Canh-Tư ( 1300 ), hưởng thọ 63 tuổi. Con dân nước Việt tôn Ngài làm bậc Thánh v́ kiêng cử phạm húy nên kính cẩn gọi Ngài là Trần-Hưng-Đạo hoặc Hưng Đạo Đại-Vương hay Đức Thánh-Trần. Từ đầu thập-niên 1960, quân chủng Hải-Quân VNCH tôn-vinh Ngài làm Thánh-Tổ.

Đến năm 1984, cả thế-ǵới biết đến Hưng-Đạo Đại-Vương tường-tận hơn, khi viện khoa-học hàn-lâm Hoàng-Gia Anh với mục-đích hiệu-đính bộ The Encyclopedia of Great Britian, đă triệu tập một Hội-Đồng gồm 478 vị học-giả và sử-gia trên thế-giới để chọn ra những tướng-lănh xuất-sắc toàn cầu từ trước đến nay. Mười vị danh tướng lẫy-lừng nhất được Hội-Đồng đề-bạt trên tổng-số 98 vị được sưu-tầm. Th́ chỉ có Trần-Hưng-Đạo được chấp-thuận với 100% số phiếu bầu. Tại sao Hưng-Đạo Đại-Vương lại được cả thế-giới công-nhận là đệ nhất Danh-Tướng toàn cầu ? Chúng ta hăy t́m hiểu tương-quan lực-lượng giữa ta và địch vào thời đó.

Năm 1206, Thiết-Mộc-Chân ( Temoudjine ) làm chúa tể Mông-Cổ tự xưng Thành-Cát Tư-Hăn ( Gengis Khan : minh-chủ thế-giới ). Diệt đại quân Thổ-Nhỉ-Kỳ xong, Thành-Cát Tư-Hăn xua quân tràn vào Trung-Á, xoá tên các nước Kim, Tống và đại-thắng quân Nga trên bờ biển Azoo.

Năm 1227, Oa-Khoát-Đài ( Ogatai ) kế vị, chiếm bán-đảo Triều-Tiên rồi thúc quân vào tận thủ-đô Moscow của Nga-Hoàng. Như vậy nơi nào có vó ngựa Mông-Cổ dẫm qua, cỏ cây nơi đó cũng hết sống; uy-thế làm rúng-đng từ Á sang Âu. Trước sứ mạnh xâm-lăng gần như vô-địch của quân Mông, vua tôi nhà Trần đă vận-dụng hết sức khéo-léo đủ cả ba yếu-tố : nhân-hoà, điạ-lợi, thiên-thời để giữ nước và buộc quân thù phải từ bỏ mộng thôn-tính nước ta.

II - Chiến-Công Hiển-Hách Vang-Dội Năm Châu

1 - Đánh Thắng Quân Mông-Cổ Lần Thứ Nhất ( 1257 ):

Sau khi thống-trị toàn bộ nước Trung-Hoa, năm Đinh-Tỵ ( 1257 ). Tướng Mông-Cổ Ngột-Lương Hợp-Thai ( Wouleangotai ) nhận lệnh đem quân sang đánh nước ta. Vua Trần-Thái-Tông sai tướng Trần-Quốc-Tuấn lúc đó mới 20 tuổi, đem quân chống giữ biên-thùy. Ban đầu thế giặc rất mạnh, ta rút khỏi kinh-đô Thăng-Long. Về sau giặc không quen khí-hậu, ốm đau mệt-mỏi, ta phản-công không khoan-nhượng chiếm lại Thăng-Long và đuổi chúng chạy về Tầu.

2 - Đánh Thắng Quân Nguyên-Mông Lần Thứ Hai ( 1284 - 1285 ):

Thấy nước ta vẫn ngoan-cố không chịu thần-phục, năm 1284 Nguyên-Thế-Tổ ( Hốt-Tất-Liệt Đại-Hăn ) sai Thái-Tử Thoát-Hoan ( Togan ) cùng với các tướng Toa-Đô ( Sagatore ) và Ô-Mă-Nhi đem 50 vạn quân giả vờ mượn đường đi đánh Chiêm-Thành, nhưng thực ra là đánh nước ta. Vua Trần-Nhân-Tông biết rơ ư-đồ thâm-độc của địch, nên cho triệu-tập Hội-Nghị Diên-Hồng. Mọi người đều đồng-thanh : " Thượng hạ đồng dục giả thắng " ( trên dưới một ḷng quyết-thắng ). Nhất là trước khi nhận lănh 20 vạn quân chống giặc, Trần-Hưng-Đạo khẳng-khái nói : " Nếu Vua muốn hàng, xin hăy chém đầu Thần trước ". Quân-sĩ nức-ḷng thích 2 chữ : " Sát-Đát " ( giết Tartares ) vào cánh tay để biểu-dương ư-chí diệt thù.

Ḷng yêu nước và tinh-thần đoàn-kết của quân-dân nhà Trần đă là yếu-tố nhân-hoà quyết-xác chiến-thắng quân ngoại-xâm. Ta lại làm chủ kinh-đô Thăng-Long, chém đầu Toa-Đô tại Tây-Kết. Ô-Mă-Nhi phải xuống thuyền nhỏ âm-thầm bôn tẩu qua biên-giới, c̣n Thoát-Hoan thua trận Vạn-Kiếp hoảng-sợ trốn chui vào ống đồng cho quân kéo chạy về Tầu. Thế là 50 vạn quân Nguyên-Mông tan vở. Chiến thắng năm Ất-Dậu ( 1285 ) của nước Việt làm cho Châu-Âu lẫn Châu-Á ăn mừng.

3 - Đánh Thắng Quân Nguyên-Mông Lần Thứ Ba ( 1287 - 1288 ):

Để phục-hận 2 lần thua trận, năm 1287 Nguyên chúa lại sai Thoát-Hoan với các tướng Ô-Mă-Nhi, Phàn-Tiếp, A-Bát-Xích, Áo-Lỗ-Xích đem 30 vạn quân tinh-nhuệ nhất theo hai đường bộ và biển tràn sang nước ta. Lúc điều quân phát-xuất từ Hoá-Giang ( Thanh-Hoá ), Trần-Hưng-Đạo hô quân-sĩ trỏ tay xuống sông mà thề :

" Trận này không phá được giặc Nguyên, thề không về đến sông này nữa ". Trước thế địch vô cùng hung-hăn, Trần-Hưng-Đạo áp-dụng chiến-thuật tŕ-hoăn đồng thời tập-kích diệt đường tiếp-vận của địch và phản-công quyết-liệt khi địch hoang-mang.

Nhờ quân-sĩ đồng-ḷng quyết-chiến mà tháng 3 năm Mậu-Tư ( 1288 ) Bạch-Đằng-Giang làm mồ chôn gần 10 vạn quân Nguyên. Các danh tướng địch như Ô-Mă-Nhi và Phàn-Tiếp đều bị Trần-Hưng-Đạo bắt sống. Riêng Thoát-Hoan với vài tùy tướng cùng đám tàn quân t́m đường tháo chạy bỏ lại xác hai tướng A-Bát-Xích và Áo-Lỗ-Xích tại trận-điạ. Mộng thôn tính nước Việt của Nguyên chúa chấm dứt từ đấy.

III - Trần-Hưng-Đạo Là Một Vị Thánh:


Ngoài 3 chiến-công oanh-liệt trên, Hưng-Đạo Đại-Vương c̣n để lại cho hậu-thế những kinh-nghiệm chiến-trường vô giá như Binh-Thư Diệu-Lư Yếu-Lược, Trần-Hưng-Đạo Binh-Thư Yếu-Lược, Vạn-Kiếp Binh-Thư, Hịch Tướng-Sĩ. Chiến thắng quân Nguyên là công đầu, nên Ngài được Vua Trần-Nhân-Tông phong Thái-Sư Thượng-Phụ Thượng-Quốc-Công, B́nh-Bắc Đại-Nguyên-Soái Hưng-Đạo Đại-Vương. Khi Ngài mất, nhà Vua đă khóc mà than rằng : " Thượng-Phụ là thạch trụ của nước nhà, mặc áo giáp, cầm mủi nhọn, quét sạch bụi Nguyên-Mông, lấy lại kinh-đô, vỗ yên muôn họ. Nay bỏ trẫm mà đi, t́m đâu được người lo cho dân, yêu nước như Thượng-Phụ ". Nhà Vua đă truyền cho các quan phải mặc áo Hiếu ( áo để tang cho cha mẹ ), c̣n ḿnh th́ đi xe mộc, thắng ngựa trắng đích thân đến tận nơi lo tang-lễ. Ngoài hai đền thờ chính của Ngài tại Thiên-Trường và Vạn-Kiếp được triều-đ́nh thiết-lập, nhiều đền thờ khác cũng được dân chúng dựng trên toàn quốc để tưởng nhớ công ơn. Mặc dù hận chiến-bại, nhưng trong sử-sách nhà Nguyên thời bấy giờ vẫn tôn-kính không giám gọi tên húy của Ngài mà viết là Hưng-Đạo Đại-Vương ( H́nh-Tầu Tài-Vọng ).